НЭГ

Нэг бие нэг цус
Нэг гэр нэг амь
Нэг улс нэг тэмцэл
Нэг дэлхий нэг мөрөөдөл ...

Нэг дэлхий нэг томуу гэж сүүлийн мөрийг нь өөрчлөх үү дээ, болих уу даа ...

Улаанбаатар, 2009.11.03 Бүрэн эхээр нь...

ГАХАЙ ГЭЖ

"Гахай их балиар
Гадуур их тэнэдэг" гэдэг бил үү
Жинхэнэдээ гахай гоё, за
Жирээ нь тасархай, за

Улаанбаатар, 2009.10.28 Бүрэн эхээр нь...

ЗЭМ

Зам дээр
Зэм хэвтэнэ
Түүн дээр
Тас овоорно ...

Дөхөөд очлоо
Дөрвөн шийр, шир л үлдсэн байна
Сайхан зүстэй нэг унага
Сарваа болж чадалгүй үхсэн байна

Үхсэн ч гэж дээ
Үмхүүлсэн биз
Тасанд ямар буруу байхав
Танхай муу саарал л эхлээ биз ...

Хаврын тэр нэгэн өдөр
Хөл дээрээ босоо мэндэлсэн биз
Зэлэнд уягдан унтахдаа
Зэгсэн хүлэг боллоо гэж зүүдэлсэн биз

Эхийн сүүнд бүрэн цадаагүй
Эл хорвоог таниагүй цагтаа
Сүргийн захад үүрмэглээд
Сүүлтэй боохойд нүдлэгдээ биз

Цочоо биз зайлуул
Цовхчин зугтах аядаа биз
Багалзуурдуулан унаж тийчлээд
Бурханы адуу болоо биз ... бодвол ...

Зам дээр
Зэм хэвтэнэ
Түүн дээр
Тас овоорно ...

Төв аймаг, Баянцогт сум, 2008 оны өвөл

Бүрэн эхээр нь...

ЯАВАЛ ДЭЭР Ч ЮМ БЭ ДЭЭ

Даруухан томоотой явахаар
Дарга болох юм гэнэ лээ гэж цуураад
Балгачихаад халамцуу үзэгдэхээр
Бараагүй юм гэнэ лээ гэж муулаад

Мөрөөрөө явж ч болдоггүй
Мөнгөөрөө ууж ч болдоггүй
Яасан хэцүү хүмүүс вэ
Яавал дээр ч юм бэ дээ ...

Улаанбаатар, 2009.10.27 Бүрэн эхээр нь...

ХҮН ШИГ Л ХҮН БАЙХЫГ БИ ХҮСНЭ

Дурсах хүүхэд настай
Дурлалын сонин түүхтэй
Хайрлах үр хүүхэдтэй
Халамжлах хань ижилтэй

Үерхэх найз нөхөдтэй
Үржүүлэх мал хөрөнгөтэй
Унах сайн тэрэгтэй
Уулзах төрөл, төрөгсөдтэй

Үүрэх цэцэн буутай
Үнэлэгдэх төр, засагтай
Хэлэлцэх өндөр боловсролтой
Хэтийн түмэн мөрөөдөлтэй явсаар

Дурсагдах нэр төртэй
Даруухан шарилын хөшөөтэй
Хорвоогоос буцан оддог
Хүн шиг л хүн байхыг би хүснэ

Улаанбаатар, 2009.10.27
Бүрэн эхээр нь...

ЭРГЭЛЗЭЭ

Эрийн хийморь сэргээсэн
Энэ үйлийг тэвчих үү, дэврээх үү
Эртнээс улбаатай хүн, чонын өсийг мартах уу, санах уу
Эргэж ирэхгүйгээр тонилгохоо зогсоох уу, яах уу
Энэ мэт зүйлээр сэтгэлээ зовоох уу, болих уу

Улаанбаатар, 2004.03.11 Бүрэн эхээр нь...

ШАТСАН ШАРИЛЖ

Гудамжинд хог шатаачихаж
Голдуу шарилж бололтой юм
Хоолой хорсгом гашуун аж
Хориотой ургамал татаж буй мэт болов

Улаанбаатар, 2009.10.21 Бүрэн эхээр нь...

ХҮСЭЖ ЯВАХ УУ

Намар ирлээ л гэнэ
Намар буцлаа л гэнэ
Сонин биш болжээ бидэнд
Сонин ч бас биш дээ

Хэхэ
Хэлхээтэй яс болтол
Хэдэн намар ирэх юм бол доо
Хэн ч мэдэхгүй шүү дээ

Хүсэж явах уу
Ховорхон намруудаа
Хайрлаж явах уу
Хүний энэхэн амьдралаа ...

Улаанбаатар, 2009.10.20
Бүрэн эхээр нь...

ҮХЭХГҮЙ ГЭЖ ҮҮ

Гараараа
Газарт хүрлээ гэж
Байс байсхийгээд
Баруун гараараа мод тогшлоо гэж

Найз нар
Намайг шүүх юм
Хачин үйлдлээ зогсоо гэх шиг
Хацар улаатал хэлэх юм

Бөө мөргөл, Будда, Христос, Мухаммед гээд
Бурхан бурхныг шүтэгсэд
Янз бүрээр залбирахад
Яагаад ч юм дассан мөртөө

Амьдралыг тэтгэгч
Алтан дэлхийдээ
Ганц хуруугаа шүргүүлэн
Гавалдаа адислахад юунд гоочлонов

Амьд, үхсэн бүгдээр
Алаглагдалгүй энэ хөрстэй
Үй зайгүй холбоотой биш үү
Үхэхгүй мэт хөндий явах хэрэгтэй гэж үү ...

Улаанбаатар, 2009.10.20
Бүрэн эхээр нь...

ХИЙМОРИО СЭРГЭЭНЭ ДЭЭ

Анд явах бүртээ
Алах гэж улайрдаг байлаа
Одоо харин тийм биш
Орхимжгүй лам болжээ

Гэлээ гэхдээ зүгээр суухгүй
Гэрээ мартан хээрээр хэсэх юм даа
Дуртай юм гэдэг өөр юм
Дурласаар дуусах юм шиг ээ

Гур алсан газартаа
Гурав эргэж очдог гэдэг
Суудаг суудалдаа сууж
Сүр сар гэх чимээг хүлээнэ дээ

Зогссон цаг хоногтоо
Заавал хоёр удаа зөв заадаг гэдэг
Хорьсон ухамсраа аргадан байж
Хийморь юугаа сэргээнэ дээ

Улаанбаатар, 2009.10.20
Бүрэн эхээр нь...

МАНУУЛ

Мануул аа гэж
Маанагдуу амьтан шүү
Пагдаагаад хэвтэж байснаа
Пөөцөг пөөцөг алхана

Нүүрэндээ аргал барьчихаар
Тэр чигээрээ нуугдчихлаа гэж санана
Нүдээ аниад суухаар
Тэр хавьд харанхуй болчихлоо гэж бодно

Дөхөөд очихоор сууж л байна
Дүрлийгээд харж л байна
Нүх рүү орж амжихгүй бол
Нэг л хувь заяа түүнд үлдэнэ

Ганган дулаан арьстай
Газар дагасан явдалтай
Хулгана голдуу идэштэй
Хотонд хоргүй амьдралтай

Мануул аа гэж
Маанагдуу амьтан шүү
Зэвүүн жартгар нүдтэй
Зэрлэг өссөн муур шүү

Баруун Байдлаг, Модон даваа, 2009.10.17
Бүрэн эхээр нь...

ЧИМЭЖ ЯВАХ БОЛТУГАЙ

Авд мордлоо, мордлоо
Ан амьтан таарлаа, таарлаа
Буга согоотойгоо явахтай
Бөөстэй хярс жирийлгэхтэй

Чоно зэм эргэхтэй
Чандага атаман харайлгахтай
Зальт үнэг шогшихтой
Залхуу мануул гэтэхтэй таарлаа, таарлаа

Өмхий хүрэн булталзахыг
Өчнөөн гөрөөс цахилахыг ч харлаа
Амьтан элбэг байлаа
Амьтны хүрээлэн л гэсэн үг

Гахай намнах гэсэн болохоос
Газарт яваа болгоныг буудах гэсэн биш дээ
Дэхтий хийюү гэж боохойг нь
Дэмий ч юм уу гэсэн мөртөө чандагыг нь буудлаа

Бууз хийюү гэж ганц гөрөөс авлаа
Бусдыг нь тэр нутагт нь үлдээлээ
Санаа муутын нүдэнд үл харагдаж
Сайхан байгалиа чимэж явах болтугай

Төв аймаг, Баяндэлгэр, Баруун Байдлаг
2009.10.17

Бүрэн эхээр нь...

ЦАС БА ГАХАЙ

Анхны их цас ч орчихлоо доо
Алтан намар өндөрлөлөө дөө
Газар хөлдөж амжаагүй байсан
Ганган мөстөлт үүснэ дээ

Хот газар хэд хэдэн машин мөргөлдөж
Хөдөө нутагт бага мал халтирна даа
Энэ жилийн тооройнууд ч хөгөө чирч
Элгээрээ баахан унана даа

Цас хүлээж гахайн мөр хөөх гэсэн анчид
Цаанаа л нэг инээд нь хүрч суугаа даа
Сууж ч чадахгүй, газраас хөндийрч яваа даа
Санаагаа дагаад би ч бас гараад шидэхээс дээ

Улаанбаатар, 2009.10.16
Бүрэн эхээр нь...

ЧИМЭЭГҮЙ ХОТ

Цаг, цагтаа амьдарч явсан
Цэнгэн жаргаж, уйлж, инээж явсан
Төрсөн бол үхдэг гэдгийг нотлосон
Түмэн хүний булш бүхий чимээгүй хот

Төрсөн, буцсан он, овог нэрээ
Төвд, монголоор сийлүүлэн үлдээсэн хийгээд
Хөшөө нь хугарсан, хагарсан, алга болсон
Хөндийрч цөмөрсөн, нэр нь баларсан булшнууд

Хэдхэн хоногтой, хэдэн арав насалсан,
Хар залуугаараа буцсан талийгчдын хөшөө
Нарны туяа, сарны гэрэлд цайран
Намайг, намайг дурсаж яваарай гэх шиг бүртийнэ

Налайх, 2009.10.15
Бүрэн эхээр нь...

ЭХИЙН ГАЗАР

Эхийн сэтгэл сүү шигээ цагаан
Эхийн газар өвөр шигээ зөөлөн гэхээр нь
Арван жилийн тэртээ нутаглуулсан
Ачит ээжийнхээ газрыг эргэж очив

Бороо, салхинд элэгдээд
Боржин чулуун дээрх нэр нь бүдгэрчээ
Зургаан жил эргэж очоогүй миний буруу
Зул өргөн хүлцэл өчье, ээж ээ

Үнэхээр зөөлөн байдаг нь үнэн гэвээс
Үргэлж шахуу очиж байя аа, ээж ээ
Буруу зөрүү үйлдэл хийвээс
Бушуухан очиж шивнээд засаж явъя

Налайх, 2009.10.15
Бүрэн эхээр нь...